ایــن10 نــفر

تاریخ: 17 آبان 89
سايت فيفا در گزارشي به معرفي و بررسي عملكرد 10 مربي برتر جهان پرداخت.همزمان با اعلام اسامي نامزدهاي دريافت توپ طلاي جهان در سال 2010، فهرست نامزدهاي مربيان برتر هم اعلام شد. در ميان 10 مربي كه بيشترين شانس ر براي دريافت عنوان بهترين مربي سال جهان دارند، شش مربي باشگاهي و چهار مربي تيم‌هاي ملي به چشم مي خورد. مراسم انتخاب بهترين بازيكن و مربي سال جهان با راي سرمربيان و كاپيتان‌هاي تيم ملي و خبرنگاران روز دهم ژانويه برگزار خواهد شد. در ادامه 10 مربي كه بيشترن شانس را براي دريافت اين عنوان دارند به ترتيب حروف الفبا (انگليسي) مورد بررسي قرار گرفته اند.
كارلو آنچلوتي از ايتاليا (چلسي)
آنچلوتي دومين فصل حضورش در چلسي را پشت سر مي گذارد، اما اين مربي ايتاليايي توانست در نخستين سال حضورش در جمع آبي‌هاي لندن به سلطه‌ي سه ساله‌ي شياطين سرخ در ليگ جزيره پايان دهد. سرمربي پيشين ميلان علاوه بر قهرماني در ليگ برتر، جام اتحاديه را هم براي تيمش به ارمغان آورد. چلسي فصل گذشته در خط حمله بسيار آتشين نشان داد و با ركورد 103 گل زده در 38 بازي به كار خود پايان داد.
ويسنته دل بوسكه از اسپانيا (تيم ملي اسپانيا)
سرمربي پيشين رئال مادريد پس از ثبت ركورد پيروزي در هر 10 مسابقه‌ي انتخابي جام جهاني، تيم ملي اسپانيا را به مقام قهرماني جام جهاني 2010 آفريقاي جنوبي رساند. علاوه بر نظم بالا و سبك خاص بازي اسپانيا، اين تيم در خط دفاع هم مستحكم نشان داد و در جام جهاني توانست در 4 بازي پياپي دروازه‌اش را بسته نگه دارد. بازي‌هاي درخشان تيم ملي اسپانيا در جام جهاني، اين مربي را به عنوان يكي از گزينه‌هاي اصلي كسب عنوان بهترين مربي سال 2010 معرفي كرده است.
الكس فرگوسن از اسكاتلند (منچستريونايتد)
سر الكس فرگوسن در طول 24 سال حضور مستمر در منچستريونايتد هر عنوان و مقامي كه ممكن بوده را به دست آورده است. تيم تحت هدايت او در اين سالها در 1300 بازي بيش از 2500 گل به ثمر رسانده است. فصل فوتبالي 10-2009 هرچند براي شياطين سرخ به خوبي سپري نشد و اين تيم نتوانست چهارمين قهرماني پياپي‌اش را به دست آورد، اما باز هم فرگوسن بدون جام فصل را به پايان نبرد و جام حذفي و خيريه را براي تيمش به ارمغان آورد.
پپ گوارديولا از اسپانيا (بارسلونا)
گوارديولا جوان ترين مربي تاريخ فوتبال دنيا است كه توانسته ليگ قهرمانان اروپا را فتح كند. سرمربي جوان آبي و اناري ها اين كار بزرگ را در سال 2009 انجام داد. گوارديولا در اين سال با تكيه بر سبك هجومي يوهان كرويف، ك زماني مربي خود او بود، تمام جام‌هاي قهرماني را به دست آورد. بارسلونا فصل گذشته با هدايت اين مربي دومين قهرماني پياپي‌اش را در لاليگا جشن گرفت و با ثبت ركورد خيره كننده‌ي 99 امتياز جام قهرماني را به نوكمپ برد. گوارديولا در طي دو سالي كه در بارسلونا حضور داشت 4 بار در ديدار حساس الكلاسيكو تيمش را رهبري كرد و در هر 4 مسابقه پيروز از زمين مسابقه خارج شد.
يوآخيم لو از آلمان (تيم ملي آلمان)
پيروزي‌هاي درخشان تيم ملي آلمان مقابل تيم‌هاي انگليس و آرژانتين كه با نتايج 4 بر يك و 4 بر صفر رقم خورد هرگز تحت الشعاع شكست خفيف يك بر صفر مقابل اسپانيا در مرحله‌ي نيمه نهايي جام جهاني قرار نگرفت. تيم ملي آلمان در جام جهاني 2010 آفريقاي جنوبي با وجود اين كه جوان ترين تيم تاريخ اين كشور را داشت و برخي بازيكنان كليدي اين تيم مانند مياشئيل بالاك هم به دليل آسيب ديدگي نتوانستند در اين رقابت‌ها حاضر شوند، نتايج خوبي كسب كرد و با سرافرازي و افتخار آفريقاي جنوبي را ترك كرد. تيم ملي آلمان پس از نمايش خيره كننده در جام جهاني، در مرحله‌ي مقدماتي يورو 2012 هم نمايشي دلپذير داشته و فوتبالي نتيجه گرا و در عين حال زيبا و تماشايي به نمايش مي گذارد.
ژوزه مورينيو از پرتغال (اينتر و رئال مادريد)
تاكتيسين پرتغالي فصل گذشته قهرماني «سه گانه» را براي نراتزوري به ارمغان آورد. اين عناوين قهرماني براي باشگاهي مانند اينتر يك شاهكار بي نظير محسوب مي شد. مورينيو سرموين مربي در تاريخ فوتبال دنيا است كه توانسته جام قهرماني ليگ قهرمانان اروپا را كه معتبرترين جام قهرماني در سطح قاره به شمار مي رود، با دو تيم مختلف به دست آورد. نخستين قهرماني مورينيو به سال 2004 بر مي گردد كه در ميان تعجب تمام تيم‌هاي مدعي اين تيم را به مقام قهرماني رساند. مورينيوي رتغالي تابستان سال جاري راهي مادريد شد تا بتواند يگانه مربي دنيا شود كه با سه تيم قهرماني در ليگ قهرمانان را تجربه كرده است.
اسكار تابارس از اروگوئه (تيم ملي اروگوئه)
اروگوئه با پيروزي مقابل كاستاريكا در ديدار پلي آف راهي جام جهاني شد، اما توانست براي نخستين بار در 40 سال اخير به مرحله‌ي نيمه نهايي راه پيدا كند. اسكار تابارس در كنار استفاده از ستاره‌هايي مانند فورلان و سوآرس توانست با استفاده از پنانسيل بالاي هجومي تيمش افتخاري را براي اين كشور آمريكاي لاتين رقم بزند.
لوييس فان خال از هلند (بايرن مونيخ)
مربي هلندي بايرن مونيخ توانست با قهرمان كردن بايرن مونيخ در بوندسليگا و جام حذفي و همچنين حضور در ديدار پاياني ليگ قهرمانان اروپا، فصل موفقي را پشت سر بگذارد. آنچه اين موفقيت را با ارزش تر مي كند اين است كه بايرن مونيخ فصل را بسيار ضعيف شروع كرده بود و از ابتداي فصل بازيكنان آسيب ديده‌ي بسيار زيادي داشت.
برت فان مارويك از هلند (تيم ملي هلند)
فان مارويك دو سال بعد از جانشيني در سمت فان باستن توانست تيم ملي هلند را به ديدار پاياني جام جهاني برساند. مربي خونسرد و فلسفه گراي تيم ملي هلند توانست تيم با كيفيتي را براي حضور در جام جهاني آماده كند. هرچند كار خيره كننده‌ي لاله‌هاي نارنجي در پايان نيمه تمام ماند و هلند در ديدار پاياني در وقت اضافه مغلوب اسپانيا شد.
آرسن ونگر از فرانسه (آرسنال)
سرمربي فرانسوي توپچي‌ها از سال 1996 تاكنون در بيش از 800 مسابقه روي نيمكت اين تيم نشسته است. ونگر سي و يكم اكتبر سال 2009 هزارمين امتيازش را براي تيم پايتخت نشين انگليس به دست آورد. اين مربي كه به سبك بازي روان و فوتبا هجومي معروف است، اميد زيادي دارد، امسال با مجموعه‌اي از بازيكنان جوان قهرماني در ليگ قهرمانان را به دست بياورد، چرا كه ديدار پاياني در ورزشگاه ويمبلي برگزار مي‌شود.

از گزارش فني فيفا در جام جهاني 2010 چه آموختيم؟ این سیزده نکته

تاریخ: 24 مهر 89
علیرضا خطیبی
گزارش فني فيفا از مسابقات جام جهاني 2010 ارائه شد و كارشناسان فيفا جمع بندي نظرات شان را در اين گزارش ارائه دادند. برخي از نكات آنها بديهي است و برخي تازگي‌ هايي دارد. در اين گزارش 289 صفحه‌اي اين‌ نكات تا حد بسياري بيشتر و پر رنگ تر جلب نظر مي كردند. با اين وصف خواننده ریز بين و شكيبا مي تواند نكات ديگري هم از آن استخراج كند. نکات متن ترجمه شده این گزارش است و تحلیل هایش را دکتر حمیدرضا صدر نوشته؛ مثل همیشه شیرین، پر از نکته و خواندنی.
1در ميان چهار تيم راه يافته به مرحله نيمه نهايي، فقط اروگوئه با سيستمي مشابه 2-4-4 بازي كرد ولو آن كه پست ديگو فورلان نياز به توضيحات بيشتري داشت. هر چند فورلان يك مهاجم به شمار مي رفت، ولي در بسياري از اوقات مثل يك هافبك به جلو تاخته در پشت سر مهاجم اصلي يعني لویيز سوارس ظاهر شد. در حقيقت فورلان بازيكن آزاد بود و در اكثر اوقات پشت سر سوارز حركت كرد.
← آيا اين به مفهوم نزول سيستم 2-4-4 بود؟ هر چه باشد برخي تيم‌ها مثل انگليس و ايالات متحده و سويیس با سيستم 2-4-4 بازي كردند ولي نمايش خوبي ارائه ندادند. در عين حال سيستم 2-4-4 اروگوئه با بازي رو به عقب فورلان و سپس نفوذ هاي زهر آگينش پياده شد. اروگوئه در هر بازيش از تركيب زوج آروالو و پرز هم سود برد كه جلوي مدافعين بازي كردند و تمايلي به نفوذ نشان ندادند. اما از آن جا كه دو هافبك ديگر نفوذ مي كردند سيستم اروگوئه هم شبيه سيستم 1-3-2-4 مي شد.
2هلند، آلمان و اسپانيا جملگي با سيستم 1-3-2-4 بازي كردند، ولي هر يك آنها اين سيستم را به سياق خود به مرحله اجرا درآوردند.
← جام جهاني 2010 با سيستم 1-3-2-4 به ياد خواهد آمد. عملكرد سه هافبك تهاجمي مبتني بر قابليت هاي بازيكنان بود و كيفيت پياده كردن اين سيستم توسط هر تيم را تغيير مي داد. براي مثال آندر‌س اينيستا در جناح راست اسپانيا در اكثر اوقات هم عرض ساير هافبك ها بازي كرد، در حالي كه داويد ويا در سوي ديگر به جلو مي تاخت. در هلند نيز درك كويت نيز در يك سو هم عرض ساير مردان مياني بود، در حالي كه آرين روبن در سوي ديگر به جلو مي تاخت. برزيل نيز سواي نمايش مصيبت بار نيمه دومش برابر هلند كه به حذف آنان انجاميد، اين سيستم را خوب به مرحله اجرا درآورد.
3 مي توان گفت اكثر تيم‌ هاي موفق در جام جهاني تيم ‌هايي بودند كه به سيستم اوليه و اصلي شان پايبند ماندند. هر چند برخي از آنها مثل اروگوئه كه سباستبن آبرئو را در يك چهارم نهايي به عنوان مهاجم سوم روانه ميدان كرد، در شرايط خاصي تغييراتي در سيستم خود پديد آوردند، ولي اكثرشان به سيستم اصلي شان پايبند ماندند.
← برخي تيم‌ها مثل انگليس، ايتاليا و فرانسه كمي پيش از آغاز رقابت ‌ها تلاش كردند سيستم جديدي را پياده كنند در حالي كه آلمان، برزيل، هلند و اسپانيا با سيستم خود در مسابقات گروهي راهي آفريقاي جنوبي شدند. اروگوئه هم تيمي بود كه بازي‌ها را با سه دفاع آغاز كرد.
4 تيم‌ هايي موفق بودند كه هرچند بازي‌ هاي شان را با استراتژي روشني آغاز كردند ولي توانستند آن استراتژي را با شرايط و حوادث رخ داده طي بازي ‌ها منطبق سازند. براي مثال هر چند برزيل تيم با تجربه ‌اي محسوب مي ‌شد، ولي پس از دريافت گل تساوي بخش از هلند در مرحله يك چهارم نهايي از هم فرو پاشيد.
← داشتن «طرح ب» در كنار «طرح الف» اهميت ويژه‌ اي دارد. چنان كه بازي برزيل مبتني بر پاسكاري و ضد حمله ‌هاي برق آسا به باز كردن دروازه هلند منجر شد ولي اين روش نتوانست آنها را به گل تساوي بخش برابر هلند برساند. در حالي كه اسپانيا در چهار بازي مرحله پلي آف كه نيمه نخست با تساوي صفر بر صفر پايان يافت در نيمه دوم با انجام تغييراتي به گل پيروزي بخش چنگ زد.
5 تعداد تيم ‌هايي كه تاكتيك ‌هاي شان را با توجه به حوادث بازي و گل هاي رد و بدل شده تغيير مي دهند بيشتر شده.
← شيلي نمونه مناسبي بود. تيم مارچلو بيلسا برابر هندوراس از سيستم 1-5-4 به سيستم 2-4-4 تغيير شكل داد. انعطاف پذيري اهميت فراواني داشت.
6 در فوتبال مدرن رسوخ به پشت مدافعين حريف دشوار تر از گذشته شده و بسياري از تيم‌ ها با هشت يا نه بازيكن به دفاع دست مي زنند. به همين دليل تيم‌ ها به بازيكناني با توانايي هاي فردي قابل توجه نياز دارند تا در نبرد هاي يك به يك ميانه ميدان و خصوصا در جناحين پيروز شوند.
← اين امر باز تابنده نزول مهاجمان گلزن كلاسيك در نوك حمله هم هست. مردان برتر جام آنهايي بودند كه مي توانستند در نقاط مختلف حضور يافته و مبارزه كنند. كساني مثل وزلي اسنايدر، مسعود اوزيل و ژاوي. اسپانيا و آلمان به عنوان دو تيم برتر جام از بازيكنان گوش بهره بردند مردانی مثل داويد ويا، آندر‌س اينيستا، توماس مولر و لوكاس پودولسكي. بازيكناني كه در باشگاه‌ هاي شان در ميانه ميدان هم ظاهر شده بودند.
7 تيم هاي موفق آنهايي بودند كه مي توانستند به سرعت از حمله به دفاع و همين طور از دفاع به حمله روي آورند. ضد حمله ‌هاي كارساز مبتني بر ارسال پاس ‌هاي دقيق بودند.
← در حال حاضر ضد حمله استراتژي كليدي تيم هاي بزرگ است. تيم هاي موفق آنهايي بودند كه پس از تصاحب توپ در زمين خود به سرعت آن را بدل به حمله اي خطرناك مي كردند. در عين حال حركت از ميانه ميدان هم مي توانست به ضد حمله ‌هاي خطرناكي بدل شود. گل لوكاس پودولسكي برابر انگليس نمونه غايي اين امر بود.
8 اكثر تيم‌ ها دفاع فشرده ‌اي داشتند و به يارگيري منطقه ‌اي پايبند بودند. در عين حال در صورت لزوم مي توانستند يارگيري نفر به نفر را هم پياده كنند. در عين حال برخي تيم‌ ها مثل آلمان، برزيل، اسپانيا و غنا به رغم در اختيار داشتن مدافعان بسيار قوي حين دفاع از حمايت هافبك ها و يك مهاجم (در صورتي كه از دو مهاجم استفاده مي كردند) برخوردار مي شدند. آن چه كه به آنها فرصت مي داد به سرعت از دفاع به حمله و از حمله به دفاع بپردازند.
← استفاده از «دفاع فشرده» كليدي بود. اولين حادثه جام با دفاع فشرده سويیس برابر اسپانيا و حمله‌ هاي رعد آساي آنها از دفاع به حمله رقم خورد.
9 دو تاكتيك اصلي براي تصاحب توپ وجود داشت. تيم هايي مثل الجزاير، پرتغال، اروگوئه و سويیس در زمين خود به تصاحب توپ و سپس ضد حمله روي مي ‌آوردند، در حالي كه تيم‌ هايي مثل اسپانيا، آرژانتين، برزيل، شيلي و پاراگوئه در زمين حريف پي تصاحب توپ مي رفتند. اين تاكتيك حريفان را از انجام برنامه هاي هجومي شان بازمي داشت.
← احتمالا اين جذاب ‌ترين چيزي است كه در گزارش فيفا آمده. آن چه كه در نیمه نهایی ليگ قهرمانان هم جلب نظر مي كرد. جايي كه بارسلونا به رغم پرسينگ در زمين حريف مغلوب اينتري شد كه در زمين خود صاحب توپ مي شد و به ضد حمله اعتقاد داشت. مورينيو پس از بازي گفته بود «ما نمي خواستيم توپ را تصاحب كنيم، چرا كه وقتي بارسلونا به پرس روي آورده و توپ را به گردش درمي آورد مي توانست موقعيت بازيكنان ما را بر هم زند و من نمي ‌خواستم بازيكنانم به دنبال توپ پست شان را ترك كنند».
10 در 46 بازي از 64 ديدار جام جهاني تيمي كه گل اول را زد به پيروزي دست يافت. شش بازي به تساوي بدون گل انجاميد و در هشت ديدار تيمي كه گل اول را دريافت كرد گل تساوي بخش را زد. فقط در چهار بازي تيمي كه گل اول را دریافت كرد به پيروزي دست يافت. تاثير روان شناسانه ناشي از زدن گل اول تيم ها را بر آن داشته بود كه به هر قيمتي كه شده از دريافت گل اول بازي پرهيز كنند و به دفاع بپردازند.
← 4 بازي از 64 بازي! به همين دليل تصور مي كرديم اكثر تيم ها رويكردي منفي دارند؟
11 تيم هاي موفق تيم ‌هايي بودند كه حين حمله وحدت گروهي شان را حفظ مي كردند و اين وحدت حين دفاع هم حفظ مي شد. آن چه كه بدين مفهوم بود كه بازيكنان بايد از توانايي و آمادگي جسمي بسيار بالايي برخوردار باشند. در اين قاب، مدافعان كناري نقش بسيار بزرگي را ايفا كردند. آنها هم دفاع كردند و هم حمله هاي تيم شان را بنا نهادند. در فوتبال مدرن در اختيار داشتن مدافعان كناري برجسته و همين طور بازيكناني با قابليت نفوذ از جناحين اهميت فراواني يافته است.
← مدافعان كناري برجسته جام پر شمار بودند مايكون، سرخيو راموس، فيليپ لام، اشلي كول، فابيو كونترائو، خوان كاپدويا، جیوواني فن برانكهرست و سايمون پولسن. مدافعان كناري صاحب ‌نامي كه نمايش بدي ارائه دادند عبارت بودند از پاتريس اورا در فرانسه و يوناس گوتيه رز در آرژانتين.
12 تيم هايي موفق بودند كه تكنيك والا داشتند و پاس‌هاي خوب ارسال مي كردند ولي همان تيم‌ها براي تصاحب توپ جانانه هم مي جنگيدند. يكي از دلايل شكست سنگين آرژانتين از آلمان فقدان چنين ويژگي بود.
← افزايش تعداد بازيكنان حين دفاع تيمي اهميت بسياري داشت. آرژانتين برابر آْلمان با پنج بازيكن (چهار مدافع به علاوه خاوير ماسكرانو) به دفاع روي آورد. ولي فاصله ليونل مسي و كارلوس توز با ماسكرانو به طور متوسط پنجاه متر بود. آنها نتوانستند در برنامه تصاحب توپ تاثير گذار باشند.
13 بهترين و موفق ترين تيم ها آنهايي بودند كه تعويض هاي خوبي انجام دادند و بازيكنان تازه وارد توانايي ای در حد بازيكنان تركيب اصلي داشتند.
← ويسنته دل بوسكه 20 بازيكن از 23 بازيكني را كه به آفريقاي جنوبي آورده بود روانه ميدان كرد. در حقيقت فقط دو دروازه بان ذخيره او (پپ رینا و ویکتور والدس) و رائول آلبيول پا به ميدان نگذاشتند. سه گل از چهار گل اسپانيا در بازي‌هاي پلي آف پس از تعويض‌هاي دل بوسكه به ثمر رسيدند. او گزينه‌ هاي مختلفي روي نيمكت داشت. براي مثال خسوس ناواس با كيفيتي متفاوت با فرناندو تورس بازي مي كرد و نوع بازي سسك فابرگاس با ژاوي و اينيستا تفاوت داشت. فابرگاس نمونه تعويض ‌هاي كارساز بود. او هرگز در تركيب اصلي جاي نگرفت ولي در چهار باري كه روانه ميدان شد نمايش تاثير گذاري ارائه داد.